DAHIL sa ang kasaysayan nina Mike at Elena ay may violence (at may dalawang bata pang kasangkot) ay madaling ipinagkaloob ng hukom ang divorce na hinihingi ng pangkat ni Elena.

Humingi din si Atty. Dennis Arguello, ng restraining order,na madali naming ipinagkaloob ng hukom, na huwag lalapit si Mike kay Elena nang hindi lalayo sa limandaang metro, gayundin ay huwag niyang kakausapin o tatawagan sa telepono o padadalhan ng e-mail.

SA pagiging diborsiyada ay lalong tumalik ang pagkakaibigan nina Elena at Rico. Nag-usap ang mga may makakating mga dila at kumalat ang bulung bulongan.

“Kadi divorce lang pero kumakaringking na kaagad.”

“Kaya pala interesado itong si Rico na i divorce nitong si Elena si Mike dahil mayroon pala siyang plano.”

“Ang buhay nga naman, kung marunong kang magmani-obra, makukuha mong lahat ang gusto mo.”

“Mahirap talaga ang magtiwala sa kapuwa.”

KUNG may kahinaan itong si Rico, iyon ay ang makita niya ang maling paglaki ng mga bata. Manggagamot siya at lumaki sa isang maligayang tahanan. Alam niya na kailangang tulungan niya si Elena sa pagpapalaki sa dalawang bata.

Sa isa sa kanilang mga pag-uusap ay kinumusta ni Rico ang mga anak ni Elena, “How are your children?”

“Relieved.”

“Relieved of what?”

“Of the abuse of their father.”

“What are they doing now?”

“Going to school and undergoing some counselling.”

“So they are already undergoing some counselling?”

“Yes. Our family doctor, who is also my psychologist, arranged for everything.”

“How old are they now, if you don’t mind?”

“Eleven and thirteen.”

“Critical age.”

“I know.”

“Do they play any sports?”

“No, but they wanted to. They are both very athletic.”

“I’d like to meet them and play some sports with them. Do you think that’s possible?”

“I don’t see anything wrong with that since we are good friends.”

WALANG hilig si Rico sa basketball ngunit alam niya na ang mga Pilipino ay mahilig sa larong ito. Alam din niyang ang dalawang bata, kahit papaano, ay naglaro ng basketball noong sila ay nasa Pilipinas pa.

Ipinasiya niyang ilalabas niya si Elena, kasama ang dalawang bata, at manonood a ng Toronto Raptors.

“I have no money for that,” sagot ni Elena.

“When I invite somebody, I take care of everything.”

“But why?”

“I just wanted to.”

“Are you sure?”

“Of course, I am.”

“There should be a better reason for that.”

“It is important that the two kids will have a better environment in order to forget their past. It is important that they recover from their abuses. If the condition does not change, it will be very hard for them to recover. There will always be anger in their heart and they will grow up with a terrible inferiority complex.”

NAKITA ni Rico na kumislap ang mga mata ng dalawang bata nang sabihin niya na manonood sila ng laro ng Toronto Raptors. Alam niya na ang kahinaan ng mga ito ay ang paglalaro ng sports.

Nagtungo siya sa tanggapan Sports and Recreation. Humingi siya ng Spring, Summer and Fall catalogues. Namili siya ng tatlong sports na maari niyang dalhin at bantayan ang dalawang bata habang naglalaro. Pinili niya ang soccer, basketball at baseball. Kumuha siya ng dilaw na highlighter at ginuhitan niya ang mga iyon.

Sa kanilang sumunod na pagkikita ni Elena ay ipinaliwanag niya ang kanyang balak.

“You are going to do that?”

“Why not?”

“That is too much.”

“Not really. I have the schedule with me.” Inilahad ni Rico ang schedule sa harap ni Elena. Itinuro ang tatlong sports na kanyang pinili. “Do you think they will enjoy playing these three sports?”

Namula ang mga mata ni Elena, “They will love to.”

IYO’Y simula nang lalong pagkakalapit nina Elena at Rico – pagkakalapit na nakarating sa kaalaman ni Mike. Ngayo’y nakadama siya ng selos

SI Mike ay tao lamang. Sa pagkawala ni Elena ay nagising siya sa isang masakit na katotohanan. Ngayon niya nalaman ang kahalagan ni Elena sa kanyang buhay.

Ang kanyang tirahan ngayon ay isang maliit na basement apartment (Ang kanilang tirahan noon na isang malinis at maayos na two bedroom apartment, na naging tirahan ngayon ni Elena at ng kanilang dalawang anak, ayon sa hatol ng hukom.)

Sa pagkawala ni Elena ay nawala rin ang mag-aasikaso sa kanya, lalong lalo na sa pagkain. Gutom siya pagkatapos nang maghapong pagtatrabaho at sa kanyang pag-uwi ay wala siyang kakainin. Wala siyang pagpipilian kung hindi bumili ng luto ng ulam sa pinakamalapit na Filipino Store. Bilang pang emergency ay bumibili rin siya ng mga de latang pagkain gaya ng sardinas, corned beef at spam – mga pagkaing madalas ay kinakain niya ng hilaw. Sa kawalan nang mga tamang pagkain gaya ng mga gulay at prutas ay nagsimula na rin siyang tumaba at lumaki ang tiyan.

Naiipon ang kanyang maduduming mga damit sa garbage bag, na ngayon ay wala siyang pagpipilian kung hindi dalhin sa laundry mart. Hindi niya alam mamalantsa, kaya ang mga dapat palantsahin ay dinadala niya sa dry cleaner, na karagdagang gastos sa kanya.

Higit sa lahat ay nangungulila siya sa kanyang dalawang anak, na noon, sa kanilang munting pagkakamali ay kanyang sinisigawan. Ngayon niya naisip kung anong uri ng ama siya.

NGAYO’Y gusto ng magbalik ni Mike kay Elena at itama ang kanyang mga pagkakamali. Gusto niyang kausapin si Elena at humingi ng tawad, ngunit ang kanyang pagnanais ay hinarang ng restraining order.

Sa pamamagitan ng isang kaibigang babae, si Connie, ay nagparamdam si Rico na gusto niyang malaman ni Elena na gusto niya na sila ay magbalikan.

“Patawarin mo na siya. Sa tingin ko ay nagbago na. Ngayon niya nalaman ang kanyang mga pagkakamali,” sabi ni Connie isang araw na magkita sila ni Elena sa grocery market.

“Oh?”

“Sa tingin ko.”

Hindi kumibo si Elena. Tumalikod siya at tumingin sa malayo. Naunawaan iyon ni Connie dahil alam niya ang mga dinanas na pasakit ni Elena sa mga kamay ni Mike.

“Isipin mo,” sabi ni Connie.

“Iisipin ko,” sabi ni Elena.

Sinabi ni Connie kay Mike ang napagusapan nila ni Elena.

Pinakiusapan ni Mike si Connie na kung maari ay anyayahan niya si Elena sa isang tagong lugar upang magkausap sila.

“Pero may restraining order ka,” sabi ni Connie.

“Hindi bale na. Mabilanggo na kung mabibilanggo. Pero kailangan ko siyang makausap.”

IYO’Y isang malungkot na pagkikita nina Mike at Elena sa isang park sa Newmarket – isang bayan sa labas ng ng GTA. Kasama ni Elena si Connie bilang chaperon.

Naupo sina Mike at Elena sa isang bangkong konkreto sa tabi ng garden ng mga namumulaklak na mga tropical plants.

Humingi ng tawad si Mike kay Elena na kung maari ay bigyan siya ng isa pang pagkakataon. Ginamit ni Mike ang Panginoong Hesukristo bilang halimbawa upang makumbinsi niya si Elena, “Kung si Kristo ay nagpatawad, tayo pa kayang tao lamang ang hindi.”

Malungkot na nakikinig si Elena sa mga pagsusumamo ni Mike. Narito ang sanhi ng kanyang mga pagdurusa na ngayon ay tila maamong tupa na humihingi sa kanya ng patawad. Narito ang ama ng kanyang mga anak na naging sanhi ng kanilang malungkot na pagkabata.

Ayaw niyang mabigla. Wala silang relationship ni Rico at madali niyang masasabi kay Rico na sila, kung maari ay maging matalik na magkaibigan na lamang. Madali silang magkakabalikan ni Mike kung nanaisin niya. Ipinasiya niyang huwag munang magpasiya

“Hindi ko alam. Iisipin ko,” sagot ni Elena.

SAMANTALA ay nahulog na ang loob ni Elena kay Rico kahit na wala naman silang personal na relationship kung hindi magkaibigan lamang. At sino’ng babaeng may matigas na puso ang hindi lalambot sa mga ipinakitang kabaitan ni Rico. Sa isang makalumang babae, asawa at ina, na ang pinakamahalaga ay ang kapakanan ng kanyang mga anak, kay Rico ay nakita ni Elena ang mga katangiang wala si Mike.

SA biglang tingin sila’y isang maligayang mag-anak. Kung mga araw ng Lunes, Mierkules at Huwebes ay ginugugol ni Rico ang kanyang nalalabi pang panahon pagkatapos nang maghapong pagtatrabaho sa mga anak ni Elena. Dinadala, hinihintay at sinusundo niya ang mga ito sa kanilang mga sports activities. Magkasama sila sa iisang team dahil sa ang pagitan ng kanilang mga edad ay dalawang taon lamang.

Tipong mga manlalaro siyan Jerry at Gil. Madali silang naka adjust sa bagong kapaligiran. Madali rin silang nakagiliwan ng kanilang mga kasama sa team.

Kalahatian na ng liga at pareho silang napili sa Team Select na dadayo at lalaban sa iba’t ibang mga team sa iba’t ibang mga distrito.

Tinuturuan din ni Rico sina Jerry at Gil sa kanilang mga takdang aralin gaya ng Math, Sciences at History.

Kay Rico ay nakita ni Elena ang mga tungkulimg dapat sana ay ginawa at ginagawa ni Mike sa dalawang bata. Kay Rico ay nakita ni Elena ang pagkakaroon ng ama sina Jerry at Gil kahit na iyon ay hindi sa dugo. Nahulog na rin ang loob nina Jerry at Gil kay Rico. Tito na ang tawag nila sa kanya.

Walang makapagsasabi na sila ay hindi isang mag-anak. Ang kulang na lamang ay ang pagsasabi ni Rico na sila ay magkaroon ng relationship. Alam ni Rico na kung hihilingin niya kay Elena na magkaroon sila ng personal na relationship, ang magiging sagot ni Elena ay malamang ang Oo kaysa Hindi.

Sa awards presentation nang magwagi ang team ni Jerry at Gil sa Intercounty Baseball League ay nakasingit ng pagkakataon si Rico.

Nasa stage sina Jerry at Gil upang tanggapin ang kanilang mga tropeo. Sinamantala iyon ni Rico. “I want you to be my girlfriend, your future wife and want to be the father of your two young sons.”

“Let’s talk about that after this event.”

KINAGABIHAN, ng tulog na ang mga bata ay lumuhod si Elena sa harap ng imahen ni Virgin Mary, na siya niyang dinadasalan kung siya ay may suliranin. Nagdasal siya ng taimtim at humingi ng patnubay.

Ginunita niya ang kanyang naging buhay sa piling ni Mike. Labing limang taon ang kanyang ginugol sa piling ni Mike – labing limang taon ng pagdurusa. Narito ang sanhi ng kanyang mga pasakit na humihingi ng ambon ng habag at patawad.

Tapat si Elena kay Mike, katapatang natural sa kanya at kanyang nilakihan ngunit katapatang sinuklian ni Mike nang kawalan ng pagpapahalaga at kataksilan. Ngayon, siya’y nakawala na sa sakmal ng pagpapabaya at kawalan ng pagpapahalaga sa kanyang katapatan.

Inihambing niya iyon sa sandaling panahon ng kanilang pagkikilala ni Rico. Narito si Rico na umako sa mga tungkulin na dapat sana ay ginawa ni Mike, kahit na iyon ay panandalian lamang – ngunit panahong ginto sa buhay nina Jerry at Gil.

Ipinasiya ni Elena na tulad ng isang puno na nahubog na, si Rico kung magbabago man ay pansamantala lamang, na ito, hindi magtatagal, pagkatapos nilang magbalikan ay babalik na naman sa kanyang natural na ugali.

Ang lahat ng naganap ay naganap na. Ayaw na niyang makipagsapalaran. “HULI NA ANG LAHAT.”

*****

 

 

Munting Nayon News Magazine